Kazada Kimin Suçlu Olduğu Nasıl Belirlenir
Kazada Kimin Suçlu Olduğu Nasıl Belirlenir? (Kusur Oranı Rehberi)
Fren sesi, çarpışma ve ardından gelen o gergin sessizlik… Trafik kazası, saniyeler içinde olup biten ama etkileri aylarca sürebilen bir olaydır. Kazanın şokunu atlattıktan sonra akla gelen ilk ve en kritik soru şudur: “Kimin Suçu?”
Bu soru sadece merakınızı gidermek için değildir. Sigorta şirketinin hasarınızı ödeyip ödemeyeceği, aracınızın değer kaybını alıp alamayacağınız ve bir sonraki poliçenizde ne kadar zamlı prim ödeyeceğiniz, tamamen bu sorunun cevabına, yani Kusur Oranına bağlıdır. Bu rehberde, kaza yerindeki tutanaktan SBM’nin (Tramer) nihai kararına kadar kusur oranının nasıl belirlendiğini, “Asli” ve “Tali” kusurun ne anlama geldiğini ve haksız bir karara nasıl itiraz edeceğinizi tüm detaylarıyla anlatıyoruz.
Kusur Oranını Kim Belirliyor? (Polis mi, Sigorta mı?)
Halk arasında yaygın bir yanlış inanış vardır: “Kusuru polis belirler.” Oysa maddi hasarlı kazalarda polis gelmez ve tutanağı siz tutarsınız. Peki kararı kim verir?
Siz kaza tespit tutanağını doldurup sigorta şirketinize verdiğinizde, süreç şöyle işler:
- Aşama: Her iki tarafın sigorta şirketi tutanağı ve fotoğrafları inceler.
- Aşama: Şirketler 3 iş günü içinde kendi aralarında bir kusur oranı (%0, %50, %100) belirler.
- Aşama: Eğer şirketler anlaşamazsa, dosya Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin (SBM) “Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu”na gider ve nihai kararı bu komisyon verir.
Kusur Oranları Ne Anlama Geliyor?
Sistemin size verdiği yüzdelerin, cebinize doğrudan etkisi vardır:
- %0 Kusur (Kusursuzsunuz): Hasarınızın tamamı karşı tarafın sigortasından ödenir. Araç değer kaybı tazminatı alabilirsiniz. Sigorta priminiz artmaz.
- %50 Kusur (Eşit Kusurlu): Hasarınızın yarısını kendi sigortanız (varsa kaskonuz), yarısını karşı taraf öder. Değer kaybının yarısını alabilirsiniz.
- %100 Kusur (Tam Kusurlu): Karşı tarafın hasarını sizin sigortanız öder. Kendi hasarınızı (kaskonuz yoksa) cebinizden ödersiniz. Değer kaybı alamazsınız.
Siz de kazada haklı olduğunuzu düşünüyorsanız, alabileceğiniz tazminatı merak ediyor musunuz? Sitemizdeki yapay zeka ile değer kaybı hesapla aracını kullanarak, kusursuzluk durumunda cebinize girecek parayı saniyeler içinde öğrenebilirsiniz.
Asli Kusur ve Tali Kusur Nedir?
Kusur oranları belirlenirken Karayolları Trafik Kanunu’ndaki ihlallere bakılır. İki tür ihlal vardır:
1. Asli Kusur (Affedilmeyen Hatalar): Kazanın ana sebebidir. Kırmızı ışıkta geçmek, arkadan çarpmak, ters yöne girmek, “DUR” levhasına uymamak gibi. Bunu yapan taraf genellikle %100 kusurlu sayılır.
2. Tali Kusur (İkincil Hatalar): Kazaya zemin hazırlayan ama tek sebep olmayan hatalardır. Hız limitini aşmak, sinyal vermemek gibi. Örneğin, kırmızı ışıkta geçen birine (Asli Kusur), hızla gelen biri (Tali Kusur) çarparsa kusur %75-%25 dağılabilir.
Kusur Oranı Nasıl Sorgulanır?
Tutanak sisteme girildikten sonra sonucunuzu öğrenmek için:
- e-Devlet üzerinden “Trafik Poliçe ve Hasar Bilgileri Sorgulama” yapabilirsiniz.
- Sigortam360 uygulamasını kullanabilirsiniz.
- 5664’e SMS atarak (KTT boşluk PLAKA) öğrenebilirsiniz.
Detaylı sorgulama yöntemleri için KTT sorgulama rehberimize göz atabilirsiniz.
Karara İtiraz Hakkınız Var mı?
Kesinlikle evet! Size verilen kusur oranının haksız olduğunu düşünüyorsanız (örneğin; “Ben yeşilde geçtim ama %100 bana verdiler” diyorsanız), kararın açıklandığı tarihten itibaren 5 iş günü içinde itiraz etme hakkınız vardır.
İtirazınızı sigorta şirketinize veya SBM üzerinden yapabilirsiniz. Eğer buradan sonuç alamazsanız, Sigorta Tahkim Komisyonu‘na başvurarak dosyanızı uzman hakemlere inceletebilirsiniz. Bu süreçte nasıl bir yol izlemeniz gerektiğiyle ilgili detayları sıkça sorulan sorular bölümümüzde bulabilirsiniz.
Sonuç: Hakkınızı Yedirmeyin
Kusur oranı, bir kağıt parçasındaki rakamdan ibaret değildir; binlerce liralık tazminat hakkınızın anahtarıdır. Tutanak tutarken dikkatli olun, süreci takip edin ve haksızlığa uğradığınızı düşünüyorsanız mutlaka itiraz edin. Doğru bilgi ve kararlı takiple, kusur oranını lehinize çevirebilirsiniz. Bu konu hakkında daha fazla bilgi için “Araç Değer Kaybı Örneği” kategorisindeki diğer tüm yazılarımızı inceleyebilirsiniz.
